FIFTH AGRICULTURAL BUSINESS SUMMIT


 

6 Νοεμβρίου 2020

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ
Διαδικτυακό Συνέδριο Economist
5ο Συνέδριο Αγροτικής Ανάπτυξης
Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΠΡΑΣΙΝΗ ΣΥΜΦΩΝΙΑ ΚΑΙ ΒΙΩΣΙΜΗ ΓΕΩΡΓΙΑ
5 Νοεμβρίου 2020 hazliseconomist.com YouTubeThe Economist SE Europe Events

Υπό την αιγίδα του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων

Alasdair Rossδιευθυντής, The Economist Intelligence Unit (EIUκαι αρχισυντάκτης της ετήσιας έκδοσης του The Economist «Ο Κόσμος το 2021»
Η αγροτική παραγωγή στην ΕΕ αποτελεί μια αγορά 180 δισ. ευρώ με μερίδιο 14% στην απασχόληση, τόνισε εισαγωγικά o διευθυντής του The Economist Intelligence Unit και πρόεδρος του συνεδρίου Alasdair Ross, δίνοντας το στίγμα ενός τομέα με εξαιρετικά σημαντική συνεισφορά στην οικονομία. Το ίδιο ισχύει σε παγκόσμιο επίπεδο, όπως σημείωσε, εξηγώντας τον αντίκτυπο της πρωτογενούς παραγωγής σε μια σειρά από πεδία, από την ποιότητα της ζωής μέχρι τις χρήσεις γης και τη διαχείριση του νερού. Μιλώντας για τις προκλήσεις που αναδεικνύονται εν μέσω πανδημίας ανέδειξε επίσης θέματα όπως η μείωση των εισοδημάτων, η επάρκεια προϊόντων, η κρίση στην αγορά εστίασης και φιλοξενίας και οι δυσκολίες στη μετακίνηση εποχικού προσωπικού για τις γεωργικές εργασίες. Εισήγαγε δε τους ομιλητές στο θέμα της βιωσιμότητας της γεωργίας με επίκεντρο την Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία.

Μάκης Βορίδης, υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων
Τις προκλήσεις με τις οποίες ήρθε αντιμέτωπη η Ελλάδα εν μέσω πανδημίας στον τομέα της πρωτογενούς παραγωγής ανέδειξε ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Μάκης Βορίδης. Αναφέρθηκε μεταξύ άλλων στην αλυσίδα διαμετακόμισης προϊόντων μεταξύ κρατών μελών, κάτι που αντιμετωπίστηκε μέσω της θέσπισης «πράσινων λωρίδων» και της μετάταξης των αγροτικών προϊόντων στην ίδια κατηγορία με τα φάρμακα. Αντίστοιχα, στο θέμα της μετακίνησης εργατών γης, η Ελλάδα δημιούργησε ειδική νομοθεσία, όπως είπε, σημειώνοντας ότι ενδέχεται περαιτέρω παράταση του καθεστώτος και μετά το τέλος του χρόνου. Αναφερόμενος στις διαφοροποιήσεις της κατανάλωσης εξαιτίας του κλεισίματος της HORECA, ο υπουργός σημείωσε ότι ο κλάδος άντεξε περισσότερο από άλλους χάρις στην ενεργοποίηση μηχανισμών κρατικών ενισχύσεων συμπεριλαμβανομένων ειδικών πολιτικών για πληττόμενους κλάδους, όπως αυτοί των αλιευμάτων και του οίνου. Ενδεικτικά, σημείωσε ότι η χώρα έχει διαθέσει ήδη στην αγορά 70 εκατ. ευρώ έχοντας συνολικά διαθέσιμα κονδύλια, συμπεριλαμβανομένων των ποσών του προγράμματος αγροτικής ανάπτυξης και αλιευμάτων που φτάνουν τα 350 εκατ. ευρώ.

Η πανδημία έφερε δυσκολίες, αλλά ανέδειξε και ευκαιρίες, σύμφωνα με τον υπουργό, ο οποίος προέβλεψε βελτιωμένο ισοζύγιο φέτος, από έλλειμμα 600 εκατ. ευρώ πέρυσι σε περίπου 200 εκατ. ευρώ φέτος. Σχετικά με την ΚΑΠ, αναφέρθηκε μεταξύ άλλων στην αύξηση των πόρων για τη χώρα μας σε 19,3 δισ. ευρώ από 18,2 δισ. ευρώ που ήταν η αρχική πρόταση, κάτι που, όπως είπε, πιστώνεται στον ίδιο τον πρωθυπουργό. Επίσης, σχετικά με το Brexit και το ενδεχόμενο “no deal”, αν και σημείωσε ότι υπάρχουν προκλήσεις σε θέματα όπως τα προϊόντα ΠΟΠ και οι γεωγραφικές ενδείξεις, εμφανίστηκε καθησυχαστικός για την εξεύρεση λύσης. Τόνισε δε ότι κατά την άποψή του θα πρέπει να ενισχυθεί η συνεργασία μεταξύ των Δυτικών Βαλκανίων. Εξάλλου, όπως εξήγησε μιλώντας για το πρόβλημα της απάτης στα τρόφιμα, οι λύσεις απαιτούν διεθνείς συνεργασίες.

Κώστας Σκρέκαςυφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων
Έργα υποδομών όπως φράγματα και κλειστά αρδευτικά συστήματα θα συνεισφέρουν τόσο στον περιορισμό της χρήσης φυσικών πόρων και ενέργειας όσο και στη μείωση της χρήσης φυτοφαρμάκων, σύμφωνα με τον υφυπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Κώστα Σκρέκαπου ανακοίνωσε στο συνέδριο του Economist ότι η κυβέρνηση διερευνά το ενδεχόμενο ειδικoύ προγράμματος το οποίο έχει ήδη κατατεθεί για τη χρηματοδότηση επενδυτικών σχεδίων εκσυγχρονισμού καλλιεργειών μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης. Ταυτόχρονα, όπως ανέφερε, σχεδιάζεται ένα σύστημα επαγγελματικής κατάρτισης καθώς και συμβουλευτικής υποστήριξης στο οποίο θα μπορούν να έχουν πρόσβαση όλοι οι αγρότες. 

Αναφορικά με το περιβαλλοντικό αποτύπωμα του πρωτογενούς τομέα, το ζητούμενο, σύμφωνα με τον κ. Σκρέκα, είναι ένα πλαίσιο για τον «βιώσιμο αγρότη», πράγμα που σημαίνει τη δυνατότητα του αγρότη: 1) να παράγει ικανοποιητικό εισόδημα, 2) να παράγει αγροδιατροφικά προϊόντα υψηλής ποιότητας και σε επαρκείς ποσότητες και 3) να προστατεύει το περιβάλλον και να διαχειρίζεται με αειφόρους πρακτικές τη χρήση του εδάφους, των φυσικών πόρων όπως το νερό αλλά και τη χρήση φυτοφαρμάκων. Στόχος, σύμφωνα με τον υφυπουργό, είναι η παράδοση της αγροτικής καλλιέργειας στις επόμενες γενιές με καλή ποιότητα στο έδαφος, επαρκή ποσότητα και ποιότητα στο νερό και με καθαρό αέρα. Ο κ. Σκρέκας τόνισε εν κατακλείδι ότι οι περιβαλλοντικοί στόχοι στον πρωτογενή τομέα απαιτούν επενδύσεις σε τεχνολογία, εκπαίδευση και συμβουλευτική, ώστε ταυτόχρονα θα παράγονται καλύτερης ποιότητας προϊόντα που θα βρίσκουν καλύτερες τιμές στις αγορές.

Τάσος ΧανιώτηςΔιευθυντής, Διεύθυνση Στρατηγικής, Απλοποίησης και Αναλύσεων Πολιτικής, ΓΔ Γεωργίας και Ανάπτυξης της Υπαίθρου, Ευρωπαϊκή Επιτροπή
Μεσούσης της διαπραγμάτευσης για τη νέα Κοινή Αγροτική Πολιτική (ΚΑΠ) ο διευθυντής της Διεύθυνσης Στρατηγικής, Απλοποίησης και Αναλύσεων Πολιτικής της ΓΔ Γεωργίας και Ανάπτυξης της Υπαίθρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Τάσος Χανιώτης σημείωσε ότι προετοιμάζονται οι συστάσεις προς τα κράτη μέλη αναφορικά με τους τομείς στους οποίους θα πρέπει να εστιάσουν, ώστε να εντάξουν αποτελεσματικά τους στόχους στα εθνικά τους σχέδια ενόψει της εφαρμογής της νέας ΚΑΠ από το 2023. Όπως εξήγησε, οι ποσοτικοί στόχοι, οι οποίοι θα περιλαμβάνουν και ανάλυση επιπτώσεων, αφορούν την ΕΕ στο σύνολό της και δεν αφορούν τα κράτη μέλη, τα οποία ωστόσο πρέπει να δεσμευτούν σε συγκεκριμένες πολιτικές για να επιτευχθεί η γενική κατεύθυνσηέχοντας ταυτόχρονα ευελιξία σε επίπεδο εφαρμογής.

Κατά την άποψη του κ. Χανιώτη, η Πράσινη Συμφωνία επιταχύνει την πρόταση για την ΚΑΠ, η οποία όπως είπε έχει την αφετηρία της στο 2018 και ως εκ τούτου δεν απαιτεί στροφή 180 μοιρών από τους αγρότεςαλλά επιτάχυνση μιας διαδικασίας που είχε ήδη ξεκινήσει. Ο τομέας είχε σημειώσει πολλές επιτυχίες αλλά σε βάρος του περιβάλλοντος και μπορεί η ΕΕ να είναι η μόνη μεγάλη δύναμη που έχει μειώσει τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου, αλλά εμφανίζει στασιμότητα τα τελευταία χρόνια, σημείωσε. Επομένως, η πρόταση της ΕΕ στο πλαίσιο της ΚΑΠ εισάγει στη συζήτηση την κοινή εργαλειοθήκη, είπε ο κ. Χανιώτης. Απάντησε επίσης στον φόβο που εκφράζεται ότι οι περιβαλλοντικοί στόχοι θα οδηγήσουν σε αύξηση του κόστους παραγωγής, σημειώνοντας ότι αυτό δεν είναι σωστό, τονίζοντας πως ζούμε σε περιβάλλον αυξημένης αμφισβήτησης της γνώσης και της επιστήμης. Θα πρέπει να συνεχιστεί η στροφή της ελληνικής γεωργίας προς μεγαλύτερη εξωστρέφεια και να συνδεθεί η γνώση με την πρακτική δίνοντας τα συμπεράσματά της σε περαιτέρω έρευνα, υπογράμμισε ο κ. Χανιώτης.

Βασίλειος Κόκκαληςβουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ και πρώην υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων
Η πανδημία έδειξε το στρατηγικό πλεονέκτημα πολλών χωρών μεταξύ των οποίων και της Ελλάδας, ανέφερε εισαγωγικά για τον αγροτικό τομέα ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ και πρώην υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Βασίλειος Κόκκαλης. Έδωσε έμφαση στη στροφή 180 μοιρών στους τρόπους παραγωγής, αγοράς και κατανάλωσης των τροφίμων που επιχειρεί στην ερχόμενη δεκαετία η ΕΕ, απευθύνοντας κάλεσμα προς γεωργούς και κτηνοτρόφους να πρωταγωνιστήσουν στην Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία. Εξήγησε ότι οι παραγωγοί θα πρέπει να υιοθετήσουν πρακτικές που θα τους βοηθήσουν να «παράγουν περισσότερα με λιγότερα». Επίσης, όπως είπε, οι δύο στρατηγικές, «Από το αγρόκτημα στο πιάτο» (F2F) και για τη βιοποικιλότητα, είναι αλληλοενισχυόμενες, ενώ μεγάλες ανατροπές συνεπάγονται οι στόχοι της ειδικής στρατηγικής F2F. 

Ο κ. Κόκκαλης αναφέρθηκε αναλυτικά στους στόχους μεταξύ των οποίων έως το 2030 είναι η μείωση κατά 50% της χρήσης χημικών φυτοφαρμάκων, η μείωση κατά 50% των πωλήσεων αντιμικροβιακών φαρμάκων για τα εκτρεφόμενα ζώα και τις υδατοκαλλιέργειες και η αύξηση των εκτάσεων βιολογικής καλλιέργειας έως το 25% της γεωργικής γης.

Ενδεικτικά, ανέφερε ότι ο πρωτογενής τομέας είναι υπεύθυνος για το 10,3% των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου στην ΕΕ και σχεδόν το 70% αυτών προέρχονται από την κτηνοτροφία. Επομένως, όπως εξήγησε, η στρατηγική F2F επικεντρώνεται και στην ανάπτυξη της βιώσιμης ζωικής παραγωγής, ενώ η ΚΑΠ θα συνοδεύσει αυτόν τον μετασχηματισμό με την υποστήριξη καινοτόμων λύσεων και βιώσιμων πρακτικών παραγωγής.

Βασίλης Γούναρηςδιευθύνων σύμβουλος, BASF Ελλάς
Ο διευθύνων σύμβουλος της BASF Ελλάς Βασίλης Γούναρης εκφράζοντας τον κλάδο της χημικής βιομηχανίας συνολικά, όπως είπε, στο θέμα της ανησυχίας αναφορικά με τους περιβαλλοντικούς στόχους, αναρωτήθηκε αν είναι ρεαλιστικοί φέρνοντας ως παράδειγμα το θέμα της βιολογικής γεωργίας, για την οποία δεν είναι κατάλληλες όλες οι περιοχές. Μίλησε επίσης για την Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία και τη βιώσιμη γεωργία από επιχειρηματική άποψη, εξηγώντας ότι για την επίτευξη των στόχων της Πράσινης Συμφωνίας θα χρειαστούν χημικά. Ο κ. Γούναρης πρόσθεσε πως η Επιτροπή ανακοίνωσε ότι θα λάβει μέτρα για τη μείωση κατά 50% της χρήσης και του κινδύνου χημικών προϊόντων φυτοπροστασίας έως το 2030 και για μείωση κατά 50% της χρήσης πιο επικίνδυνων προϊόντων φυτοπροστασίας έως το 2030. Η βιομηχανία προστασίας καλλιεργειών είναι ανοιχτή για να συζητήσει τους στόχους μείωσης, εάν η καινοτομία προωθείται έντονα για να ξαναγεμίσει την εργαλειοθήκη των αγροτών, σύμφωνα με τον κ. Γούναρη, που τόνισε ότι το προτεινόμενο ποσοστό μείωσης 50% δεν είναι ρεαλιστικό, καθώς και ότι η βιομηχανία πρέπει να απαντήσει στη ζήτηση των καταναλωτών για πιο βιώσιμη παραγωγή τροφίμων εξασφαλίζοντας ταυτόχρονα την επισιτιστική ασφάλεια.

Αθηνά ΚαλύβαΓενική Γραμματέας Φορολογικής Πολιτικής και Δημόσιας Περιουσίας, Υπουργείο Οικονομικών
Στα φορολογικά κίνητρα για τον αγροδιατροφικό τομέα, ειδικότερα στο πλαίσιο της πράσινης ανάπτυξης, επικέντρωσε την ομιλία της η Γενική Γραμματέας Φορολογικής Πολιτικής και Δημόσιας Περιουσίας του Υπουργείου Οικονομικών Αθηνά Καλύβα. Αναφέρθηκε στις διεθνείς προκλήσεις για τον τομέα και στην αποτελεσματικότητα των φορολογικών κινήτρων σε σχέση με την προστασία του περιβάλλοντος και τη μείωση της επιβάρυνσης της εργασίας. Εστίασε στις σχετικές πρωτοβουλίες της κυβέρνησης, όπως η θέσπιση χαμηλότερου εισαγωγικού φορολογικού συντελεστή 9% για τους αγρότες, η καθιέρωση χαμηλότερου φορολογικού συντελεστή 10% για τα κέρδη συνεταιριστικών σχημάτων, η απαλλαγή των αγροτών από την εισφορά αλληλεγγύης για το 2020, οι μειωμένοι συντελεστές ΦΠΑ για τα αγροτικά εφόδια κ.ά.

Assel Aitkhozhinaδιευθύντρια τομέα Τροφίμων και Γεωργίας, EBRD
Μόνο το 5% της χρηματοδότησης που αφορά την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής διατίθεται για τη διαχείριση της γης, του νερού και των αποβλήτων, τόνισε η διευθύντρια του τομέα Τροφίμων και Γεωργίας της EBRD Assel Aitkhozhina, αν και η συμβολή του τομέα στις λύσεις για το κλίμα είναι πολύ σημαντικήόπως είπε. Επεσήμανε το πόσο ευάλωτος είναι ο αγροτικός τομέας έναντι της κλιματικής αλλαγής και παρέθεσε παράγοντες εξαιτίας των οποίων υστερούν οι επενδύσεις για μια πιο πράσινη γεωργία. Αναφέρθηκε στα σχετικά προγράμματα και πρωτοβουλίες της EBRD και παρέθεσε προτάσεις για την προσέλκυση ιδιωτικών επενδύσεων για μια πιο βιώσιμη αγροδιατροφική αλυσίδα αξίας. Τέλος, αναφέρθηκε στη στρατηγική της Ε.Ε. “Farm to Fork”.


Ιωάννης Χανιωτάκηςsenior director Ανάπτυξης Εργασιών Αγροτικού Τομέα, Τράπεζα Πειραιώς
Στις αρχές της υπεύθυνης τραπεζικής και τη Χρηματοοικονομική Πρωτοβουλία των Ηνωμένων Εθνών για το Περιβάλλον αναφέρθηκε ο senior director Ανάπτυξης Εργασιών Αγροτικού Τομέα της Τράπεζας Πειραιώς Ιωάννης Χανιωτάκης. Ο αγροδιατροφικός τομέας σήμερα φαίνεται να λειτουργεί σε ένα περιβάλλον που έχει χαρακτηριστικά αστάθειας και αβεβαιότητας, τόνισε, καθώς βιώνει ταχείες πολυδιάστατες αλλαγές, όπως είπε. Επεσήμανε ότι για την ενίσχυση της ανθεκτικότητας του τομέα, τα προϊόντα που προσφέρονται στον καταναλωτή θα πρέπει να ακολουθούν ενιαίες προδιαγραφές σε όλα τα στάδια παραγωγής και εμπορίας. Αναφέρθηκε στο πλαίσιο που καθορίζουν η Κοινή Αγροτική Πολιτική και το European Green Deal. Ο κ. Χανιωτάκης έδωσε ακόμα ιδιαίτερη έμφαση στη συμβολαιακή τραπεζική για την υποστήριξη της αποτελεσματικότητας, της εξωστρέφειας και της αειφορίας του αγροδιατροφικού τομέα. Τέλος, μίλησε για συγκεκριμένες πρωτοβουλίες που λαμβάνονται από τον τραπεζικό τομέα στο παραπάνω πλαίσιο, σε ό,τι αφορά την παροχή τιμολογιακών κινήτρων, τη χρηματοδότηση έργων βιώσιμης ανάπτυξης του αγροδιατροφικού τομέα σε περιοχές που αντιμετωπίζουν την πρόκληση της μεταλιγνιτικής εποχής κ.λπ.

Έφη Κοκορέληεπικεφαλής Γεωργικών & Τραπεζικών Ασφαλίσεων, Interamerican
Στην ασφάλιση της αγροτικής επιχείρησης εστίασε την ομιλία της η επικεφαλής Γεωργικών & Τραπεζικών Ασφαλίσεων της Interamerican Έφη Κοκορέλη. Ανέδειξε τον ρόλο της ιδιωτικής ασφάλισης στη μείωση του ρίσκου και την προστασία των περιουσιακών στοιχείων, ενώ τόνισε τη σημασία της άμεσης αποζημίωσης σε περίπτωση ζημίας. Αναφέρθηκε σε ένα «οικοσύστημα» γύρω από την αγροτική ασφάλιση, μέσω της συνεργασίας των ασφαλιστικών εταιρειών με άλλους φορείς, όπως πανεπιστήμια, τράπεζες και εταιρείες τεχνολογίας.

Μιχάλης Ανατολίτης, αντιπρόεδρος Συνδέσμου Θεσσαλικών Επιχειρήσεων και Βιομηχανιών (ΣΘΕΒ), πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της Alfa Seeds
Η αγροτική δραστηριότητα επηρεάστηκε λιγότερο από άλλους τομείς από την πανδημία, υπογράμμισε ο αντιπρόεδρος του Συνδέσμου Θεσσαλικών Επιχειρήσεων και Βιομηχανιών (ΣΘΕΒ) και πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της Alfa Seeds Μιχάλης Ανατολίτης. Αναφέρθηκε στις προκλήσεις που θέτουν οι συνθήκες της πανδημίας, μεταξύ άλλων για τη ζήτηση των αγροτικών προϊόντων, και επεσήμανε ότι η ευρωπαϊκή στρατηγική “From farm to fork” («Από το αγρόκτημα στο πιάτο»θα αλλάξει το παραγωγικό μοντέλο στον τομέα. Όσον αφορά την υιοθέτηση περιβαλλοντικά φιλικών πρακτικών, επεσήμανε ότι η υιοθέτηση λύσεων από άλλες χώρες δεν είναι πάντα εύκολη, γιατί είναι σχετικά υψηλού κόστους και ο δικός τους αγροδιατροφικός τομέας έχει άλλα χαρακτηριστικά. Περαιτέρω, επεσήμανε ότι οι Έλληνες αγρότες αντιμετωπίζουν προβλήματα ρευστότητας και αυξημένη επιβάρυνση από τους τόκους. Έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στην ανάγκη για άμεση κινητοποίηση των διαθέσιμων χρηματοοικονομικών εργαλείων και αποδοτικότερη χρήση των διαθέσιμων πόρων, με στόχο την ενίσχυση της παραγωγικότητας. Έδωσε επίσης έμφαση στα δίκτυα δεδομένων για τη βιωσιμότητα και τόνισε ότι ο αγροτικός τομέας ανταποκρίθηκε στην κρίση, με αποτέλεσμα να μην υπάρξουν ελλείψεις τροφίμων, αλλά ο συνδυασμός κλιματικής-οικονομικής και υγειονομικής κρίσης καθιστά δύσκολη την ισορροπία.


Κώστας Καραντινινήςκαθηγητής, Σουηδικό Πανεπιστήμιο Γεωργικών Επιστημών (SLU)
Τα προϊόντα agribusiness κράτησαν όρθιες τις ελληνικές εξαγωγές στην πανδημία, τόνισε ο καθηγητής του Σουηδικού Πανεπιστημίου Γεωργικών Επιστημών (SLU) Κώστας Καραντινινής. Ωστόσο, επεσήμανε ότι δεν υπάρχει περιθώριο για πανηγυρισμούς, γιατί η πανδημία συνεπάγεται μείωση της ζήτησης για αγροδιατροφικά προϊόντα από τον κλάδο HORECA (Hotel-Restaurant-Café). Έδωσε έμφαση στις νέες απαιτήσεις των καταναλωτών και τις απαιτήσεις που τίθενται από τη στρατηγική της Ε.Ε., για τις οποίες είπε ότι απαιτούν συντονισμό από όλο το αγροδιατροφικό σύστημα. Μίλησε για έναν γενικότερο μετασχηματισμό της γεωργίας και του αγροδιατροφικού κλάδου, που όμως δεν μπορεί να γίνει ερήμην των γεωργών. Ο κ. Καραντινινής τόνισε τη σημασία της εκπαίδευσης των αγροτών, της συλλογικότητας, της σωστής κατανομής των κονδυλίων, ενώ έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στην ανάγκη για έργα υποδομής που ξεπερνούν τη θητεία μιας κυβέρνησης και στην αναγκαιότητα ενός κέντρου agro-logistics με μονάδες εντός και εκτός Ελλάδας.

Χρήστος Γιαννακάκηςεπιχειρηματικός σύμβουλος, Venus Growers
Η Ελλάδα είναι μια από τις σημαντικότερες χώρες στην παραγωγή φρούτων διεθνώς, τόνισε ο επιχειρηματικός σύμβουλος της Venus Growers Χρήστος Γιαννακάκης, προσθέτοντας ότι η ποιότητα των προϊόντων μας είναι εξαιρετική και οι τιμές πώλησής τους σημαντικά χαμηλότερες από αυτές των άλλων ευρωπαϊκών χωρών, Ωστόσο, όπως είπε χαρακτηριστικά, παραμένουμε προμηθευτές κυρίως χωρών με μικρή αγοραστική δύναμη και απουσιάζουμε από τις αγορές υψηλών εισοδημάτων. Απέδωσε το γεγονός αυτό κυρίως στις μικρές και κατακερματισμένες εμπορικές δυνάμεις του τομέα, παραθέτοντας συγκεκριμένα παραδείγματα. Περαιτέρω, έδωσε έμφαση στην ανάγκη βελτίωσης των επιδόσεων της χώρας μας στις εξαγωγές, κάτι ιδιαίτερα σημαντικό σε συνθήκες πανδημίας και με το πλήγμα που έχει δεχθεί ο τουριστικός κλάδος. Για να συμβεί αυτό θα χρειαστούν μεγάλες εμπορικές συμπράξεις με την παροχή των κατάλληλων κινήτρων, υπογράμμισε ο κ. Γιαννακάκης.

Χαράλαμπος Κασίμηςκαθηγητής, Εργαστήριο Γεωργικών Εφαρμογών, Αγροτικών Συστημάτων & Αγροτικής Κοινωνιολογίας, τμήμα Αγροτικής Οικονομίας και Ανάπτυξης, Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών
Ο αγροδιατροφικός τομέας στη χώρα μας μπορεί να αντιδράσει στην κρίση υπό την προϋπόθεση η αντίδραση να μην είναι ευκαιριακή, αλλά να έχει στρατηγικά χαρακτηριστικά, τόνισε ο καθηγητής του τμήματος Αγροτικής Οικονομίας και Ανάπτυξης του Γεωπονικού Πανεπιστήμιο Αθηνών Χαράλαμπος Κασίμης. Πρόσθεσε ότι η νέα πρόταση της ΚΑΠ και της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας μάς προσφέρουν μια μοναδική ευκαιρία να συζητήσουμε σοβαρά για τον αναγκαίο στρατηγικό προσανατολισμό του αγροδιατροφικού τομέα τα επόμενα χρόνια. Ο προσανατολισμός αυτός θα πρέπει, σύμφωνα με τον κ. Κασίμη, να στοχεύει, πρώτον, στη βελτίωση του μοντέλου της εντατικής, μαζικής παραγωγής, και δεύτερον, ως κεντρική επιλογή, στη σταδιακή μετατόπιση προς το μοντέλο της παραγωγής προϊόντων ποιότητας και ταυτότητας. Σε αυτά τα προϊόντα εκτίμησε ο κ. Κασίμης ότι εντοπίζεται το συγκριτικό πλεονέκτημα της ελληνικής παραγωγής. Στο πλαίσιο αυτό έθεσε ως προτεραιότητες α) τη δημογραφική ανανέωση του αγροτικού πληθυσμού, β) ένα εθνικό λειτουργικό σύστημα έρευνας, καινοτομίας, κατάρτισης, ψηφιοποίησης και συμβουλευτικής, γ) ένα σχέδιο ενίσχυσης της τοπικής παραγωγής με μικρό περιβαλλοντικό αποτύπωμα δ) ένα σχέδιο για την προαγωγή της ασφάλειας και ποιότητας των αγροτικών προϊόντων και ε) ένα νέο θεσμικό πλαίσιο για τους συνεταιρισμούς.  

Χριστίνα Στριμπάκουσυνιδρύτρια, LIÁ Cultivators, EVP, επικοινωνίες και διεθνής στρατηγική, Women in Olive Oil
Στις πρωτοβουλίες που έχουν αναληφθεί τα τελευταία χρόνια στη χώρα μας σε σχέση με το ελαιόλαδο, ιδίως από νέους καλλιεργητές, εστίασε η συνιδρύτρια της LIÁ Cultivators και EVP επικοινωνίας και διεθνούς στρατηγικής της Women in Olive Oil Χριστίνα Στριμπάκου. Μίλησε για την τάση που υπάρχει για υψηλότερης αξίας, premium προϊόντα, με αντίστοιχης ποιότητας παρεχόμενες υπηρεσίες. Η κ. Στριμπάκου επεσήμανε ότι το “made in Greece” είναι άγνωστο σε πολλές χώρες, π.χ. στην Αμερική, και ότι δεν είναι πάντα συνώνυμο της καλής ποιότητας, παρότι έχουν ξοδευτεί εκατομμύρια για την προβολή των ελληνικών προϊόντων. Αναφέρθηκε στην πρωτοβουλία “Women in Olive Oil”, όπου συμμετέχουν γυναίκες από 40 χώρες που απασχολούνται στον χώρο του ελαιόλαδου. Αναφέρθηκε επίσης στο γεγονός ότι οι νέοι καταναλωτές, οι millennials, προτιμούν ποιοτικότερα προϊόντα και είναι στραμμένοι σε έναν πιο υγιεινό τρόπο ζωής.

Δημήτριος Ιατρίδηςδικηγόρος και οικονομολόγος
Στην αύξηση εξαγωγών των ελληνικών προϊόντων εν μέσω πανδημίας αναφέρθηκε ο δικηγόρος και οικονομολόγος Δημήτριος Ιατρίδης και επεσήμανε ότι υπάρχει στοχευμένη στήριξη του κλάδου από την κυβέρνηση. Αναφέρθηκε στο ρυθμιστικό και νομοθετικό πλαίσιο για τον αγροδιατροφικό τομέα. Έδωσε έμφαση σε τέσσερις διαστάσεις των ελληνικών αγροδιατροφικών εξαγωγών: κόστος (σχετικά χαμηλό στην Ελλάδα), συσκευασία-branding, ποιότητα και τεχνολογία. Στο πεδίο της τεχνολογίας πρέπει να κάνουμε περισσότερα βήματα, αξιοποιώντας εργαλεία και από τον χώρο της τεχνητής νοημοσύνης (AI), τόνισε και μίλησε για την ανάγκη χρηματοδότησης των εξαγωγικών επιχειρήσεων και στοχευμένων δράσεων ώστε να στηριχθεί ο τομέας από το Ταμείο Ανάκαμψης της Ε.Ε. Αναφέρθηκε στα προβλήματα που έχουν προκύψει από την πανδημία και υπέδειξε ότι η χώρα μας πρέπει να γίνει πρωτοπόρος στο R&D (έρευνα και ανάπτυξη) του αγροτικού τομέα.

Uri Shani, καθηγητής, Σχολή Γεωργίας, Τροφίμων και Περιβάλλοντος Robert HSmithΕβραϊκό Πανεπιστήμιο της Ιερουσαλήμ
Βιώσιμη γεωργία σημαίνει βιώσιμη άρδευση, σύμφωνα με τον καθηγητή της Σχολής Γεωργίας, Τροφίμων και Περιβάλλοντος Robert H. Smith του Εβραϊκού Πανεπιστημίου της Ιερουσαλήμ Uri Shani, ο οποίος εξήγησε πώς επιτυγχάνεται βιώσιμη άρδευση και πώς μέσα από τον συνδυασμό νέων τεχνολογιών οι επαγγελματίες αγρότες μπορούν να έχουν στη διάθεσή τους πολύτιμες πληροφορίες για την ανάπτυξη των καλλιεργειών τους.


Ο κ. Shani αναφέρθηκε σε συστήματα έξυπνης άρδευσης ως μια διαδικασία που προσαρμόζεται στις ανάγκες της κάθε καλλιέργειας, ενώ μέσα από συγκεκριμένες μεθόδους που παρουσίασε εξήγησε πώς τα δεδομένα για την ανάλυση του εδάφους μπορούν να περιορίσουν κινδύνους και να μεγιστοποιήσουν την απόδοση των καλλιεργειών. Ο καθηγητής σημείωσε ακόμα ότι η έλλειψη νερού είναι προτεραιότητα πολλών κυβερνήσεων και οργανισμών, γεγονός που συνδυάζεται με τις επείγουσες αλλαγές που συνδέονται με την κλιματική αλλαγή. Αναφέρθηκε διεξοδικότερα στη χρήση νερού, έναν πόρο που σε ποσοστό 70% πάει στη γεωργία μέσω της άρδευσης, συμπεραίνοντας ότι η ορθή διαχείριση του νερού είναι συνώνυμη με την ορθή διαχείριση της άρδευσης. Στο πλαίσιο αυτό, αναφέρθηκε σε μεθόδους άρδευσης που χρησιμοποιούνταν από αρχαιοτάτων χρόνων, όπως οι πλημμύρες. Εξήγησε τη σημασία της διαχείρισης αυτών των υδάτων και έφερε ως παράδειγμα την Επιτροπή Διαχείρισης Υδάτων του Ισραήλ, που έχει αναπτύξει τρόπους άρδευσης με βέλτιστη διαχείριση των υδάτων από τις πλημμύρες. Έδειξε ενδεικτικά ένα κανάλι στην περιφέρεια χωραφιών μέσω του οποίου διοχετεύεται τόσο νερό όσο απαιτεί η κάθε καλλιέργεια.  Σε συνδυασμό με συστήματα διαχείρισης της ενέργειας επιτυγχάνεται η βέλτιστη απόδοση της επένδυσης, υπογράμμισε ο κ. Shani.

Φίλιππος Παπαδόπουλοςδιευθυντής του γραφείου Διαχείρισης Στρατηγικών Έργων, Αμερικανική Γεωργική Σχολή και Κολλέγιο Perrotis
Για την καλύτερη κατανόηση της λειτουργίας και της σημασίας των ψηφιακών τεχνολογιών στη γεωργία ο διευθυντής του γραφείου Διαχείρισης Στρατηγικών Έργων της Αμερικανικής Γεωργικής Σχολή και του Κολλεγίου Perrotis Φίλιππος Παπαδόπουλος χρησιμοποίησε ένα ανθρωπομορφικό μοντέλο. Μίλησε για αισθήσεις μέσα από αισθητήρες (proximal & distal), για νευρικό σύστημα μέσα από τηλεπικοινωνίες (LoRa, 5G etc), για εγκέφαλο μέσα από την τεχνολογία της Τεχνητής Νοημοσύνης και το λογισμικό και για χέρια που αντικαθίστανται από τεχνολογίες αυτοματισμού. 


Σήμερα, οι τέσσερις αυτές διαστάσεις δεν είναι συμμετρικά ανεπτυγμένες και όπως εξήγησε ο κ. Παπαδόπουλος,  κάθε άνθρωπος κινείται μέσα σε ένα κοινωνικό-οικονομικό περιβάλλον, όπου για να ευημερήσει συμμετέχει σε αλυσίδες προστιθέμενης αξίας (food systems thinking). Αυτό γίνεται και με την ψηφιακή τεχνολογία, είπε. Πρόσθεσε ότι η πίεση από το περιβάλλον και τους καταναλωτές είναι που ωθεί στην ανάπτυξη προϊόντων και υπηρεσιών φιλικών προς το περιβάλλον, υγιεινών, αποδεδειγμένης προέλευσης, με πολλές επιλογές και σε ανταγωνιστική τιμή. Στο πλαίσιο αυτό, βασικές προϋποθέσεις αποδοχής της ψηφιακής τεχνολογίας από τους αγρότες είναι η πίστη στο αποτέλεσμα, το οποίο πρέπει να οδηγεί σε προϊόν υψηλής προστιθέμενης αξίας ανά στρέμμα, σε κατάρτιση και συμβουλευτική, καθώς όπως σημείωσε μεταξύ άλλων– η μεταφορά γνώσης από ερευνητικούς οργανισμούς στην πραγματική οικονομία δεν φτάνει και πρέπει να συνοδεύεται από μεταφορά εμπειρίας ανάμεσα σε ομάδες και γενιές, με τη δημιουργία κοινοτήτων πράξης (communities of practice).

Βαγγέλης Καραθάνοςιδρυτής & διευθύνων σύμβουλος, Geabit
Στον μετασχηματισμό της γεωργικής παραγωγής μέσω των νέων τεχνολογιών αναφέρθηκε ο ιδρυτής & διευθύνων σύμβουλος της Geabit Βαγγέλης Καραθάνος, που τόνισε ότι οι προκλήσεις που έχει να διαχειριστεί ο πρωτογενής τομέας είναι το υπερβολικό πότισμα, οι καιρικές συνθήκες, οι κακές συνθήκες αποθήκευσης καθώς και οι αποφάσεις των αγροτών που συχνά λαμβάνονται με εμπειρικό τρόπο. Όπως είπε, τα στατιστικά δεδομένα δείχνουν ότι το 50% από το φαγητό που μπορεί να παραχθεί δεν θα φτάσει ποτέ στο πιάτο μας λόγω της σπατάλης που γίνεται σήμερα σε μια σειρά από τομείς που σχετίζονται με τις καλλιέργειες. Το μοντέλο παραγωγής δεν είναι βιώσιμο και για αυτό απαιτείται ψηφιακός μετασχηματισμός στη γεωργία, υπογράμμισε ο κ. Καραθάνος.


Σημείωσε, μεταξύ άλλων, ότι η παραγωγή μπορεί να αυξηθεί, να διευκολυνθούν οι διαδικασίες της και ταυτόχρονα να γίνει πιο αποδοτική μέσω της τεχνολογίας. Αναφέρθηκε ειδικότερα στη συλλογή δεδομένων από την καλλιέργεια, την ανάλυσή τους μέσω τεχνητής νοημοσύνης και μηχανικής μάθησης, ώστε να φτάνουν στον αγρότη πληροφορίες για πιθανές ασθένειες ή τον καιρό. Πρόσθεσε επίσης την αυτοματοποίηση, μέσω της οποίας μπορούν να γίνουν εργασίες όπως λίπασμα ή ψέκασμα. Η βιώσιμη παραγωγή, δηλαδή η φιλική στο περιβάλλον προσέγγιση της αγροτικής παραγωγής, οδηγεί σε εξοικονόμηση κόστους και αύξηση της απόδοσης και της παραγωγικότητας, άρα ταυτίζεται με την κερδοφορία της καλλιέργειας, σημείωσε ο κ. Καραθάνος.

Εμμανουήλ Κόνσολαςυφυπουργός Τουρισμού
Στο ισχυρό πλήγμα που έχει δεχθεί ο τουρισμός, ιδιαίτερα το μοντέλο του μαζικού τουρισμού πάνω στο οποίο στηρίχθηκε η τουριστική ανάπτυξη στη χώρα μας, αναφέρθηκε ο υφυπουργός Τουρισμού Εμμανουήλ Κόνσολαςο οποίος εστίασε στις ευκαιρίες που δημιουργούνται για την ανάπτυξη του αγροτουρισμού αλλά και της ουσιαστικής διασύνδεσης του πρωτογενούς τομέα με τον τουρισμό. 

Όπως τόνισε, στη νέα πραγματικότητα που έχει δημιουργηθείτο κυρίαρχο κριτήριο πλέον είναι η ασφάλεια. Μίλησε επίσης για την πολύ καλή επίδοση που κατέγραψε η χώρα μας στην εφαρμογή των υγειονομικών πρωτοκόλλων και στον μικρό αριθμό κρουσμάτων στα ξενοδοχεία, με 9 στους 10 επισκέπτες της χώρας να εκφράζουν την απόλυτη ικανοποίησή τους για το επίπεδο υγειονομικής ασφάλειας και την εφαρμογή των πρωτοκόλλων στον τουρισμό. Ειδικότερη αναφορά έκανε στη γαστρονομία ως αναπόσπαστο μέρος του τουριστικού προϊόντος κάθε τόπου, δηλαδή αναφέρθηκε στην γαστρονομική ταυτότητα των προορισμών, η οποία πρέπει να φέρει πιστοποίηση και με κριτήριο την ποιότητα και την αγροδιατροφική ασφάλεια να δίνεται ειδικό σήμα. Ο υφυπουργός τόνισε ότι η πιστοποίηση θα αφορά σε τουριστικά καταλύματα, αγροτουριστικές εγκαταστάσεις αλλά και τον κλάδο της εστίασης. Μέσα από αυτήν τη διαδικασία πιστοποίησης της ασφάλειας και της ποιότητας ανοίγονται μεγάλες προοπτικές, σύμφωνα με τον κ. Κόνσολα, που σημείωσε επίσης ότι προϋπόθεση για όλα αυτά εκτός από την πιστοποίηση και την ασφάλεια είναι η διασφάλιση μιας αξιόπιστης εφοδιαστικής αλυσίδας.

Raimund Jehleregional programme leader (deputy regional representative – programme), FAO regional office for Europe and Central Asia
Η πανδημία δοκίμασε την ανθεκτικότητα της παγκόσμιας εφοδιαστικής αλυσίδας και άλλαξε τις καταναλωτικές συνήθειες, πολλές από τις οποίες πιθανόν μόνιμα, σύμφωνα με τον regional programme leader του FAO regional office for Europe and Central Asia Raimund Jehleο οποίος μίλησε για την ασφάλεια των τροφίμων που απαιτεί, όπως τόνισε, ετοιμότητα στην απόκριση και στη συμμετοχή. 55 χρόνια από την ίδρυση του FAO (Οργανισμός Τροφίμων και Γεωργίας των Ηνωμένων Εθνών) η πανδημία αναδεικνύει τη διασύνδεση της υγείας και της ασφάλειας των τροφίμων με τον κίνδυνο αύξησης της φτώχειας, υπογράμμισε. «Φτώχεια, Covid-19 και ασφάλεια τροφίμων είναι αληλένδετα», τόνισε περιγράφοντας την περίοδο του lockdown που προκάλεσε μείωση της κατανάλωσης εκτός σπιτιού, μείωση των δυνατοτήτων επεξεργασίας πρώτων υλών, διακοπή του εμπορίου κ.ο.κ. 

Ο κ. Jehle αναφέρθηκε επίσης στα τρωτά σημεία της τροφικής αλυσίδας και στις δυνητικές επιπτώσεις αναταραχών όπως η πανδημία στην ικανότητα ελέγχου της ποιότητας των τροφίμων, θέμα εξαιρετικά ευαίσθητο για τους καταναλωτές. Όπως είπε, οι εξελίξεις τράβηξαν την προσοχή καταναλωτών και κυβερνήσεων, με ενδεικτικό το γεγονός ότι κατά το ξέσπασμα της πανδημίας υπήρχαν φόβοι πως ο ιός Covid-19 μπορεί να μεταδίδεται και από τα τρόφιμα όπως αποδείχθηκε αυτό δεν συμβαίνει. Μιλώντας για τη διαθεσιμότητα των τροφίμων ο κ. Jehle αναφέρθηκε στη διασφάλιση της ποιότητας και της ασφάλειας, σημειώνοντας ότι αυτό που αποδείχθηκε πρόκληση εν μέσω πανδημίας για πολλά εργοστάσια επεξεργασίας κρέατος αναδεικνύει μια ευκαιρία για μικρές επιχειρήσεις. Εξήγησε ενδεικτικά ότι μεγάλα εργοστάσια αναγκάστηκαν να κλείσουν ως το μόνο μέσο προφύλαξης των ανθρώπων που εργάζονται σε μεγάλης κλίμακας μονάδες, ενώ από την άλλη μεριά μια μικρή φάρμα που τροφοδοτεί με καλής ποιότητας προϊόντα την αγορά είναι ευκαιρία στο επιχειρείν.




hazliseconomist.com
YouTubeThe Economist SE Europe Events
Facebook: The Economist Events for Greece, Cyprus, Malta and southeast Europe


Gold sponsor: Piraeus Bank
Silver sponsorsAssociation of Imathia’s Agricultural Cooperatives, Interamerican
Bronze sponsorsBASF, diaNEOsis
Academic partner: ALBA Graduate Business School-The American College of Greece
Telecommunications provider: WIND, Logistics supplier: DHL
IT sponsor: Pobuca
Contributor: Hanikian Law Firm
Main communication sponsors: To Vima, Ta NeaEleftheria
Communication sponsors: TRT, Wish magazine, Online communication sponsors: Agrocapital, ellinikigeorgia.gr
Supported by the Association of Thessalian Enterprises and Industries (STHEV) and the Chamber of Larissa







Economist Link Banner
Economist Link Banner
Economist Link Banner
Economist Link Banner
Economist Link Banner
Economist Link Banner
Economist Link Banner